Proeverij

Bij het proeven van bier zijn een aantal zaken van belang.

  1. Allereerst de proefomstandigheden. Meestal zullen die niet echt optimaal zijn. Zoals je je kunt voorstellen is het proeven van diverse bieren in een rokerige, rumoerige omgeving verre van optimaal. Toch zal dit veelal het geval zijn, daar veelal geproefd wordt in een café. De meest ideale omstandigheden, rookvrij en geen lawaai, is veelal niet te realiseren. Probeer echter altijd serieus te proeven. Dan ben je al een heel eind op weg.
  2. Het proefglas moet bol aan de onderkant zijn en iets smaller toelopen aan de bovenkant. Denk maar aan een cognacglas maar dan groter. Je kunt dan het te proeven bier goed rondzwenken zodat de diverse aroma’s goed vrij kunnen komen. Verder kun je zo’n glas goed in de hand houden zodat het bier vlug stijgt in temperatuur.
  3. Tussen de te proeven bieren is het noodzakelijk dat je de smaak neutraliseert. Dat kun je doen door water te drinken of eventueel een creamcracker te eten. Geen kaas of koekjes.

Hoe gaan we te werk, we letten op de volgende zaken:

  1. Het uiterlijk:
    We beoordelen de kleur, helderheid en schuimvorming.
  2. Het aroma:
    Het ruiken is een van de belangrijkste aspecten. Een bier wordt vaak aan het aroma herkend. Bovendien zegt het aroma vaak veel over wat er verkeerd gegaan is tijdens het brouwen (o.a. gisting, ouderdom, etc.).
  3. De smaak:
    Het bier wordt langzaam gedronken, even in de mond gehouden, en daarna weer langzaam doorgeslikt (dit laatste voor de nasmaak).
  4. De totale smaaksensatie:
    Een combinatie van de verder genoemde items zorgen voor de smaaksensatie, waarbij we meteen zeggen of we het bier slecht, goed of zelfs uitstekend vinden.

Bij het proeven in de mond is het handig om te weten waar zich de diverse smaakvelden op de tong bevinden.

  1. Zoete smaak: 
    Voor op de tong.
  2. Zure smaak: 
    Midden op de tong en het begin van de keel.
  3. Bittere smaak: 
    De zijkanten en achterkant van de tong.

Dan de 7 stappen voor het proeven van onze bieren:

  1. Zorg voor een rustige omgeving met goed licht en concentreer volledig op het proeven.
  2. Bekijk kleur, helderheid en schuim van het bier.
  3. Draai het bier in het glas rond (walsen) en ruik door de neus in het glas te stoppen.
    Door de neus meerdere malen in en uit het glas te halen zijn de geuren beter waar te nemen. Snuffelen verhoogt het reukvermogen.
  4. Neem en klein slokje bier en sluit de mond. Via de mond-keel-neusholte zijn de geuren nog beter waar te nemen.
  5. Neem een grote slok en spoel het zachtjes door de mond. Let goed op de basissmaken (zoet, zuur en bitter; het beste in deze volgorde). Let vervolgens op de smaken body, koolzuurgehalte en sterkte.
  6. Nadat het bier doorgeslikt is, ontwikkelt zich meestal een nasmaak. Deze kan ook afwezig blijven, maar soms ook minuten lang aanhouden. Vooral droogbitter en zurige componenten kunnen lang blijven hangen.
  7. Noteer bevindingen tijdens het proeven. Aan de hand van notities is het bier met bevindingen van andere proevers te vergelijken. En de notities zijn een prima geheugensteun. Vergeet niet het type bier en de eigenschappen als alcoholgehalte en houdbaarheidsdatum te noteren.

Bier smaak wiel

Bier smaak wiel, waarop alle mogelijke biersmaken overzichtelijk verzameld zijn. Het is een vertaling van de originele Beer Flavor Wheel uit de jaren zeventig van Morton Meilgaard. Saignant detail: in die tijd werd umami (hartig) nog niet als één van de basissmaken (zoet, zuur, zout, bitter) beschouwd.

Klik op de afbeelding voor een vergroting.

Bron: Jan-Willem Fukkink van Leidsch Bier.

Dudok's proeverij
PDF – 50.8 KB

Proefformulier

Om het proeven wat te vergemakkelijken is hiernaast een proefformulier te downloaden.